ukswedennorwayfinlanddenmarkgermanyaustriabelgiumfrancespainitalypolandczechslovakiaserbiacroatiasloveniagreecerussiahungarynetherlands

تاریخ و ساعت

یکشنبه, 30 مهر 1396

پیوندهای سایت

ساعت

تهران

اوقات شرعی

مقالات

نقش تغذیه در بیماران نخاعی                                               

الف رابطه ی تغذیه و شدت دردهای نورپاتیک(سوزش)

تغذیه بر شدت سوزش تاثیر بسیاری دارد. البته آنچه در اینجا می خوانید تجربه ی شخصی من است و اگر شیرینی جات در من باعث افزایش سوزش می شوند، شاید در مورد شما ترشی جات باعث این افزایش شوند. مسئله ی مهم این است که مواد غذایی ای که مصرف می کنیم در شدت و ضعف این عارضه بسیار دخیل هستند. هر بیمار نخاعیِ مبتلا به دردهای نوروپاتیک با علم به این رابطه، باید با دقیق شدن در مواد غذایی مصرفی و آزمون و خطا به موادغذایی ای که روی بدن او تاثیر می گذارند آگاهی یابد.

ولی به گمانم ادویه جات و بخصوص  فلفل و فست فود ها در مورد اکثر بیماران صدق می کند.

موادغذایی ای که دردهای نوروپاتیک را در من افزایش می دهند به شرح زیر است:

- شیرینی جات، البته شیرینی طبیعی موجود در میوه ها و خشکبار نه. شیرینی موجود در تنقلات.

- هر گونه ادویه، از دارچین گرفته تا فلفل. و بخصوص تندی ها مانند فلفل ، زنجبیل و غیره. البته ظاهرا زردچوبه تاثیر محسوسی ندارد.

- فست فود ها، بدلیل مصرف زیاد ادویه جات در اینگونه غذاها.

- هر نوع محصول کارخانه ای، از کیک و شکلات تا کنسرو و کمپوت و چیپس. بگمانم دلیل آن نگهدارنده های موجود در این محصولات باشد. محصولات زیر در این جا لازم به تاکید هستند:

سس ها، بستنی، نوشابه ها و آبمیوه ها(طبیعی نه)، چیپس، پفک ها و اسنک ها،

- مواد غذایی که به آن ها حساسیت یا آلرژی دارید. مثلا طالبی، خربزه، موز، گوجه فرنگی.

-حتی زیاده روی در خوردن غذا و یا بلعکس زیاد گرسنه ماندن باعث افزایش سوزش می شود.

 تغذیه ی نا مناسب منجر به یبوست، و آن نیز باعث افزایش چشمگیر دردهای نوروپاتیک و اسپاسمخواهد شد. در نتیجه عنوان بعدی خواهد بود،

ب رابطه ی تغذیه و کارکرد درست روده:

یکی از معضلات عمومی و همه گیر در تمام بیماران نخاعی (بلا استثناء) مشکل تخلیه ی روده ها و یا واضح تر بگویم، دفع مدفوع است.

عدم تحرک کافی سبب کاهش حرکات دودی روده ها و انباشت مدفوع در آن ها و در نتیجه کاهش دفعات تخلیه روده می شود. و این یعنی باقی ماندن ضایعات و سموم بمدت طولانی در بدن.

ولی یک تغذیه ی مناسب می تواند وضعیت دفع را بهبود بخشد.

آب مایعات: یک بیمار نخاعی بایستی در شبانه روز حداقل ۸ تا ۱۲ لیوان آب و مایعات دیگر بنوشد.(آب در اولویت است)

شیر، ماست، دوغ، کشک: اگر چه شیر و فرآورده های آن از منابع اصلی کلسیم هستند ولی بخصوص در افراد کم تحرک مانند بیماران نخاعی و بطور کلی بیماران حرکتی، یبوست را تشدید می کنند. باید در مصرف آن ها بسیار محتاط بود.(من ترجیح می دهم که مصرف نکنم)

سبزیجات: همه گونه سبزیجات به دلیل وجود فیبر و سلولز در ساختمان شان به داشتن دفعی راحت تر و منظم تر کمک می کنند. بخصوص سبزیجات کالری منفی(در پست قبل ذکر شدند)

یک مورد استثناء : هویج (البته هویج خام و اینکه این موضوع در افراد مختلف متفاوت است. هستند کسانی که با خوردن هویج دچار مشکل نشوند)

میوه جات: بعضی از میوه ها باعث بهبود یبوست و بعضی دیگر موجب تشدید آن خواهند شد.

میوه های مفید = همه ی میوه های کالری منفی که در پست قبل، یادآور شدم. و همچنین انجیر، آلو.

میوه های مضر = سیب، و موز در صورت افراط در مصرف( موز تجربه ی من نیست زیرا به آن حساسیت دارم. آن را در اینترنت یافتم تا سیب کوچولویمان تنها نماند)

غلات و سبوس ها: غلات نیز بعلت مقدار فراوان فیبر در ساختمانشان به کاهش یبوست و دفع کمک می کنند. نان های سفید که از آرد غیر سبوس دار تهیه می شوند باعث یبوست خواهند شد.

چند نکته ،

مصرف مداوم آب پرتقال بطرز شگفت انگیزی در داشتن دفعی راحت و منظم موثر است. و همچنین بطور کلی، ویتامین سی در بهبود زخم های بستر و سلامت پوست بسیار مفید و موثر است. این دو نکته واقعا حائز اهمیت است.

فلفل و ادویه جات تند، نوشابه های گازدار ، سیب زمینی ، غلات و خمیر نان(خمیر خام) باعث تحریک و تسهیل دفع می شوند ولی دو مورد اول سبب افزایش دردهای نوروپاتیک و تمامی آن ها موجب نفخ و به دنبال آن افزایش اسپاسم خواهند شد.

با خوردن کدو سبز آب پز + سه قاشق غذا خوری روغن زیتون ، بمدت دو تا سه روز، روزی یک تا دو بار به احتمال زیاد شاهد دفعی راحت خواهید بود.

ج رابطه ی تغذیه و اسپاسم و اتونومیک دیس رفلکسی :

همانطور که اکنون می دانیم، تغذیه ی نادرست سبب یبوست می شود؛ و یبوست هم اسپاسم و علائم اتونومیک دیس رفلکسی را تشدید خواهد کرد و در طی آن، در اثر اسپاسم و نفخ حاصل از یبوست فشار مضاعفی بر اعماء و احشاء و رگهای مغز خواهد آمد.

همچنین یک معده ی ناراحت و نفخ کرده، تعداد دفعات وقوع اسپاسم و شدت و دوام آن را افزایش خواهد داد.

 بطور کلی می توان گفت، معده نقشی میانجی و تعدیل کننده دارد میان روابط شما و عوارض ضایعه ی نخاعی.

                                                                                                                                                                                 تهیه و تنظیم:

                                                                                                                                                                                 ارگوتراپیست

                                                                                                                                                                                   امین انامی

 

تعریف شانه منجمد  Frozen shoulder

 "شانه منجمد"، "شانه یخ زده"، "شانه فریز شده"، "چسبندگی شانه"، "فروزن شولدر" و "کپسولیت چسبنده" همگی اسامی یک بیماری است که در زبان انگلیسی به آن"Frozen Shoulder" یا"Adhesive Capsulitis" گفته می شود. در این بیماری، هم شانه دردناک می شود و هم دامنه حرکتی آن بطور قابل توجهی کاهش می یابد و بیمار نمی تواند دست خود را بالای سر و یا به پشت خود ببرد، یعنی شانه به "خشکی" (Stiffness) مبتلا می شود. در این بیماری کپسول شانه سفت، چروکیده و کوتاه شده و حجم داخل آن کاهش می یابد. کپسول شانه یک کیسه محکم است که از یک طرف سر استخوان بازو را در بر می گیرد و از طرف دیگر به لبه سطح مفصلی استخوان کتف، یعنی به لبه گلنوئید متصل می شود و با حرکات شانه، سر بازو داخل آن می چرخد.

میزان بروز شانه منجمد

۲  % کل انسانها در طول عمر خود به این بیماری مبتلا می شوند. شایعترین سن آن سنین بین ۴۰ تا ۷۰ سالگی است. در زنها شایعتر بوده و بیشتر هم دست چپ را درگیر می کند. اگر یک شانه مبتلا گردد احتمال ابتلای شانه دیگر در سالهای آتی ۵۰-۶% است. در ۱۴% از موارد دو طرفه، هر دو شانه با هم مبتلا می شوند.

تشخیص شانه منجمد

تشخیص این بیماری با گرفتن شرح حال دقیق و معاینه کامل بیمار است. عکس شانه معمولاً طبیعی است. MRI،  CT Scan و ... لازم نیست و معمولاً جواب همه آنها طبیعی است، اگر چه درMRI شواهدی برای این بیماری قابل پیدا کردن هست. به همین خاطر است که اگر بیمار توسط پزشک خوب معاینه نشود، این بیماری تشخیص داده نمی شود؛ مثلاً اگرMRI گردن یک دیسک مشکل دار بطور اتفاقی دیده شود( که در حقیقت علامتی هم ندارد و علت درد بیمار هم نیست)، تشخیص بیماری دیسک گردن گذاشته می شود و بیمار به غلط درمان می گردد و چه بسا دیسک گردنش عمل هم بشود.
یک حالت بسیار شایع و مهم اینست که در خیلی از این بیماران تاندون روتاتور کاف شانه هم نیمه پارگی و یا پارگی کامل دارد که بخصوص درMRI دیده می شود.حالا اگر این بیمار خوب بررسی و معاینه نشده باشد، به غلط تشخیص پارگی تاندون گذاشته می شود و درمان می گردد. اگر وقتی شانه منجمد است تاندونش عمل شود نتیجه بسیار بد خواهد شد؛ نه تنها بهتر نمی شود که بسیار بدتر خواهد شد و مدتهای طولانی باید درمان شود و شاید هم جراحی شود که شانه منجمدش بهبود یابد.

درمان شانه منجمدبا فیزیوتراپی

  همانطور که ذکر شد این بیماری خود به خود و بدون درمان بهبود می یابد. طول مدت بیماری بطور معمولاً ۱۸-۱۲ ماه است ولی ممکن است حتی تا ۳٫۵ سال (۴۲ ماه) هم طول بکشد؛ این مدت، از بیماری به بیمار دیگر و حتی از یک شانه به شانه دیگر فرق دارد و قابل پیش بینی نیست. برای کاهش درد بیمار و راحتی او، از داروهای ضد درد معمولی، فیزیوتراپی و ورزش درمانی هم استفاده می شود. البته فیزیوتراپی و ورزش درمانی کمک می کنند که مدت طولانی تری طول بکشد تا محدودیت حرکتی شدید شود، و اگر این درمانها زودتر شروع شوند ممکن است طول دوره بیماری کوتاهتر گردد. در ۱۰% بیماران مقداری ناراحتی و محدودیت حرکتی دائمی باقی می ماند.

                                                                                                                                                               تهیه وتنظیم :

                                                                                                                                                              فیزیوتراپیست

                                                                                                                                                        فریبرز رمضانی مقدم

فلج مغزی

Cerebral palsy

CP))

 فلج مغزی (cerebral palsy) یا CP به معنای اختلال و ناتوانی حرکتی به علت یک ضایعه مغزی است. این یک اصطلاح کلی است که گروهی از ضایعات مزمنی که کنترل حرکتی فرد را مختل می کنند، شامل می شود. اختلال حرکتی ناشی از این ضایعه در سال های اولیه زندگی ظاهر می شود و معمولاً با گذشت زمان بدتر نمی گرددفلج مغزی در شرایط نقصان تکامل یا آسیب به مناطق حرکتی مغز بوجود می آید و درنتیجه، این مناطق قادر به کنترل حرکتی یا وضعیت بدنی (پوسچر) فرد نخواهند بود.

 علائم فلج مغزی:
۱- سفتی عضلات به صورت اسپاستی سیتی یا رژیدیتی
۲- حرکات غیر طبیعی
۳- اشکال در مهارتهای حرکتی درشت از قبیل راه رفتن یا دویدن
۴- اشکال در مهارتهای حرکتی طریف از قبیل نوشتن یا باز و بسته کردن دکمه های لباس
۵- اشکال در مهارتهای ادراکی و حسی
علائم فلج مغزی از یک فرد به فرد دیگر متفاوت است و با گذشت زمان ممکن است تغییر ننماید بعضی از افراد مبتلا به فلج مغزی ممکن است به بیماریهای دیگر از قبیل تشنج، آسیب ذهنی اختلال یادگیر و تأخیر رشدی نیز مبتلا باشند..
با وجود اینکه فلج مغزی یک ضایعه پیشرونده نیست اثرات فلج مغزی ممکن است در طی زمان تغییر نماید، گاهی اوقات تعدادی از این علائم بهبود می یابد برای مثال کودکی که اندام های فوقانی یا دستهای او دچار اختلال است ممکن است توانایی لازم را برای نوشتن و پوشیدن لباس بدست آورد، در حالی که در بعضی از کودکان ممکن است سختی عضلات منجر به بروز مشکلاتی در لگن و ستون فقرات شود که نیازمند جراحی ارتوپدی باشد.فلج مغزی می تواند منجر به ایجاد مشکلات و عوارضی از قبیل اشکال در غذا خوردن، کنترل ضعیف ادرار و موضوع و مشکلات تنفسی و زخمهای بستر شود.
علائم اولیه فلج مغزی معمولاً قبل از ۳ سالگی ظاهر می شوند. نوزاد مبتلا به فلج مغزی اغلب در مقایسه با کودکان عادی کندتر به مراحل رشدی خویش از قبیل غلتیدن، نشستن، چهار پا رفتن، لبخند زدن و … دست پیدا می کنند.

 

علل ایجاد کننده فلج مغزی
۱- چند قلویی
۲- آسیب به جفت که ممکن است به رشد جنین صدمه بزند.
۳- بیماریهای عفونی انتقالی جنینی، برای مثال ایدز، چربی، سیفیلیس و سوزاک
۴- تغذیه نامناسب
۵- قرار گرفتن در معرض مواد سمی از قبیل نیکوتین. الکل و داروها
۶- ناسازگاری عاملRh بین مادر و جنین
۷- ناهنجاریهای کروموزومی
۸- بیماریهای ژنتیکی
۹- ناهنجاریها و بدشکلی های احتمالی مغز نوزاد
۱۰- زایمانهای طولانی مدت یا ناگهانی که ذخیره اکسیژن خون کودک را دچار مشکل می سازد و منجر به تخریب بافت مغزی می شود.
۱۱- سرخجه
۱۲- ساختار کوچک لگن مادر
۱۳- تولد نارس کودک
۱۴- زایمان به روش سزارین
۱۵- اثرات ضرب بیهوشی و بی حسی
۱۶- ضربه مغزی
۱۷- زردی و یرقان

عواملی که می تواند در دوره طفولیت (در ۳ سال اول زندگی) باعث ایجاد فلج مغزی شوند:
۱- عفونت ها از قبیل مننژیت
۲- خونریزیهای مغزی
۳- ضربه مغزی بدنبال تصادف و افتادن از بلندی و
۴- غرق شدن

روش های پیشگیری از بروز فلج مغزی
۱- تست مادران باردار از نظر عاملRh در صورتی که این عامل منفی باشد ۷۲ ساعت قبل از زایمان مادر واکسینه  می شود. (در صورتی کهRh عامل فلج مغزی باشد)
۲- درمان سریع کودک مبتلا به زردی به کمک روش فتوتراپی
۳- انجام برنامه های کاهش استرس و فشار روانی مادران در دوره بارداری
۴- حفاظت کودکان در مقابل ضربه ها و آسیب های فیزیکی به مغز  

روش های تشخیصی فلج مغزی
معمولاً‌ پزشکان فلج مغزی را از طریق معاینه مهارت های حرکتی، رفلکس و سابقه پزشکی و استفاده از آزمایش های متنوع ویژه ای تشخیص می دهند.
 
دو روش مهم تصویربرداری برای تشخیص زود هنگام فلج مغزی وجود دارد. این روشها به پزشک کمک
می کند که حتی کودکانی که مشکوک به ضایعه فلج مغزی می باشند را از نظر تشخیص مشخص نماید. این دو روش عبارتند از:
۱- CAT Scan یاComputerized Axial Tomography
2- MRI
یاMagnetic Resonance Imaging
در صورت عدم استفاده از روشهای تشخیصی فوق الذکر گاهی اوقات تشخیص فلج مغزی چند ماه و حتی چند سال بطول می انجامد. بعضی از والدین هنگامی متوجه مشکل کودک خود می شوند که او را از نظر رشدی پایین تر از همسالان خودش می بینند.

تقسیم بندی فلج مغزی

الف – تقسیم بندی فلج مغزی بر اساس تعداد اندام های دیگر
۱- کوادری پلژی : هر چهار اندام کودک درگیر است.
۲- دی پلژی : هر چهار اندام کودک درگیر است اما درگیری پاها (اندام تحتانی) شدید از دستهاست.
۳- همی پلژی : یک طرف بدن درگیر است معمولاً دست بیشتر از پا درگیر است.
۴- تری پلژی : سه اندام کودک درگیر است معمولاً دو دست و یک پا.
۵- منو پلژی : فقط یک عضو کودک درگیر است معمولاً یک دست.

ب – تقسیم بندی فلج مغزی بر اساس اختلال حرکتی
۱- اسپاتیک : عضلات کودک اسپاتیک سفت می باشد و در مقال کشش بشدت مقاوت می کنند. این عضلات هنگامی که بکار گرفته می شوند بیش از اندازه فعال می شوند و حرکات زمختی را ایجاد می کنند.
سفتی عضلانی ممکن است در حالت خفیف فقط تعداد محدودی حرکت را مختل نماید ویا اینکه در حالت شدید تمام حرکات بدن را دچار مشکل سازد. مقدار سفتی عضلانی معمولاً با گذشت زمان تغییر می کند. توانبخشی، جراحی و استفاده از بعضی از داروها و وسایل کمکی و تطبیعی می تواند به کنترل و مهار سفتی عضلانی کمک کند. معمولاً آسب به قشر مغز باعث بروز سفتی عضلانی می شود.
۲- آتتوئید : آتتوئید عبارتست از اشکال در کنترل و هماهنگی حرکات. کودکان مبتلا به فلج مغزی نوع آتتوئید حرکات پیچشی غیر ارادی و مداوم دارند. این افراد معمولاً مشکلات گفتاری نیز دارند. این ضایعه در اثر آسیب به هسته های قاعده ای مغز بوجود می آید.
۳- آتاکسیک : فلج مغزی نوع آتاکسیک نادرترین نوع فلج مغزی است. افرادی که دچار فلج مغزی نوع آتاکسیک      می باشند دچار یک آشفتگی و نقص در حس تعادل و حس عمقی می باشند. توان عضلانی این افراد پایین می باشد. عضلات آنها شل است) و به حالت تلوتلو خوردن راه می روند و اندامهای فوقانی آنها در حالت راه رفتن بی ثبات می باشد.

مداخلات مورد نیاز برای مدیریت کودکان فلج مغزی در دو طیف می تواند مورد توجه باشد:


(1)- درمان بخش صدمه دیده مغز که هماهنگی و حرکات عضلات را بدرستی هدایت نماید.
در این خصوص تاکنون مداخله پزشکی قابل قبول که ترمیم ضایعه مغزی را انجام دهد وجود ندارد
(2)- کاربرد تکنیک های مختلف در جهت برطرف نمودن نقص، ضعف و اسپاسم حرکات عضلانی حاصل از ضایعه مغزی.

روش های مختلف درمانی


الف – توانبخشی(Rehabilitation)
1-  فیزیوتراپی : هدف از فیزیوتراپی کودکان فلج مغزی کمک به این افراد به منظور دستیابی آنها توانمندی های جسمی حرکتی شان می باشد.
۲- کاردرمانی : کاردرمانی یک سری فعالیت های هدف مند را به منظور افزایش استقلال مهارت های حرکتی درشت و ریز طراحی می کند. کاردرمان به کودک فلج مغزی در استفاده از وسایل تطبیقی از قبیل وسایل مورد نیاز جهت نشستن، حمام کردن، ایستادن و غذا خوردن و … کمک می نماید.
۳-  گفتاردرمانی : هدف گفتاردرمانی تسهیل و بهبود مهارت های ارتباطی کودک فلج مغزی می باشد. یک کودک    فلج مغزی ممکن است نیاز به کمک در زمینه غلبه بر یک مشکل خفیف تلفظ داشته باشد یا اینکه ممکن است او نتواند از طریق گفتاری و کلامی با دیگران ارتباط برقرار کند و نیازمند یک روش غیر کلامی جهت برقراری ارتباط باشد. که از جمله این روش ها می توان به روش ارتباط از طریق چشم، زبان اشاره، عکس خوانی و ارتباط از طریق دستگاه های الکترونیکی اشاره کرد.

 ب – ارتوزها، قالب های گچی و اسپلینت ها
برای اکثر کودکان فلج مغزی به منظور تقویت روشهای توانبخشی اغلب ارتوز، اسپلینت و قالب های گچی تجویز می شود. این وسایل به حفظ و ایجاد ثبات در مفصل و قرار دادن مفصل در وضعیت صحیح و همچنین ممانعت از کشش بیش از حد عضلات کمک می کنند.
ج – روشهای درمان دارویی
ممکن است برای کودک مبتلا به فلج مغزی بدلیل شرایط خاصی نظیر ابتلا به تشنج یا سفتی های دردناک در نتیجه اسپاسم های شدید از داروهای خاصی استفاده شود. سفتی عضلانی را می توان از طریق تزریق داروهایی ویژه ای از قبیل بوتوکس (Botox) برای مدت چند ماه مهار کرد.
د- جراحی
ممکن است به منظور کاهش اثر سفتی عضلانی برای ستون فقرات، لگن و پاهای کودک مبتلا به فلج مغزی یک سری جراحی های ازتوپدی و بافت نرم برای او انجام شود. در این روش های جراحی می توان با بلند کردن طول عضلات و انتقال تا …… حرکت کودک را تسهیل نمود. زمانی که رشد کودک متوقف شود از روش درمانی جراحی استخوانی به منظور وضعیت دهی صحیح به استخوان های فرد مبتلا به فلج مغزی نیز ممکن است استفاده شود.
گاهی اوقات متخصصین مغز و اعصاب ممکن است ریشه های عصبی که کنترل تون عضلانی را بعهده دارند را نیز جراحی نماید. در این روش که ریزوتومی انتخاب پشتی نامیده می شود هدف کاهش سفتی عضلانی می باشد.

کاربرد وسایل تطبیقی

امروزه وسایل کمکی زیادی جهت کمک به افراد مبتلا به فلج مغزی وجود دارد. که این وسایل به فرد کمک می کند تا براحتی فعالیتهای روزمره زندگی خویش را انجام دهد.
۱-۳- وسایل کمک حرکتی
- ویلچر (دستی و الکترونیکی) – دوچرخه و سه چرخه های مخصوص
- رورؤک عصا و والکر
۲-۳- وسایل کمک ارتباطی
- تابلوهای سمبولیک
- دستگاههای الکترونیکی ترکیب کننده صوت
- کی بردهای مخصوص
۳-۳- تسهیلات کمکی فعالیت های روزمره زندگی
- درهای الکترونیکی که بطور اتوماتیک باز و بسته می شوند
- وسایل تغذیه ای (از قبیل قاشق و …) با دستهای بلند
- سیستم های کنترل محیطی. البته وسایل فوق الذکر بسته به فرهنگ و نوع کشور متغیر می باشند.
۴-توجه به توانمندیهای کودک
از آنجائی که معلولیت کودک کاملاً‌ مشخص است و میزان درمان آن نیز تا حد زیادی قابل پیش بینی است، رسیدگی به سایر توانمندی ها و استعدادها و از طرفی توجه به سلامت روحی کودک از اهمیت بالایی برخوردار باشد.

کودکان فلج مغزی همانند سایر کودکان به محبت، توجه، عاطفه، صمیمیت و رابطه دوستانه و انسانی نیازمند می باشند.

                                                                                                                                                                                 تهیه و تنظیم:

                                                                                                                                                                                 ارگوتراپیست

                                                                                                                                                                             امین انامی نیلاش

 

آخرین بروز رسانی سایت رسمی آسایشگاه معلولین و سالمندان رشت در پنجشنبه بیست و هفتم مهر 1396 صورت گرفته است. (کاری از گروه تجارت الکترونیک پارس داتام)